Afwegingskader voor techniekkeuze bij waterleidingsanering

In Nederland ligt bijna 120.000 km ondergrondse waterleidingen, waarvan nu en in de komende decennia een steeds groter deel aan vervanging toe is. Sleuven graven is duur en geeft veel overlast, waterbedrijven zoeken daarom naar betere manieren om leidingen te vervangen, zoals sleufloze technieken.  Ze hebben echter nog te weinig ervaring met verschillende technieken kunnen opdoen om goed te kunnen kiezen welke techniek bij welke leiding het best kan worden ingezet.  Binnen TKI Watertechnologie heeft  KWR daarom samengewerkt met waterbedrijven WML, Vitens, Brabant Water en PWN en bouwbedrijven Heijmans en BAM om een evaluatiemethodiek te ontwikkelen waarmee projecten kunnen worden beoordeeld en met elkaar vergeleken. Op die basis is een afwegingskader ontwikkeld waarmee bedrijven vroeg in het besluitproces een afweging kunnen maken tussen technieken.

Welke techniek waar?

Traditioneel worden drinkwaterleidingen bijna uitsluitend gesaneerd met behulp van open ontgravingen. Dit is echter niet overal mogelijk of gewenst. Slim toepassen van een geschikte (sleufloze) saneringstechniek betekent dat klanten, omwonenden en verkeer minder hinder ondervinden en dat mogelijk kosten kunnen worden bespaard. Maar welke techniek is het beste voor welke situatie? De huidige ervaringen met sleufloze saneringstechnieken zijn dusdanig beperkt en versnipperd dat het niet mogelijk is om een volledig onderbouwde afweging te maken tussen de beschikbare technieken voor een willekeurige leiding.

Gestructureerd afwegen

In het TKI-project Slim renoveren van waterleidingen met WML, Brabant Water, Vitens, Heijmans en BAM Infra, Energie & Water is een methodiek opgesteld voor het transparant en uniform evalueren van projecten met verschillende saneringstechnieken. Deze methodiek is getoetst binnen een aantal pilotprojecten, zowel binnen het TKI-project als in een project te Middenbeemster met pipe cracking van PWN, een sleufloze techniek waarbij de bestaande leiding van binnenuit wordt gebroken en vervangen door een nieuwe leiding. De methodiek blijkt goed toepasbaar. Op basis van de evaluatieresultaten is een afwegingskader opgesteld dat bestaat uit vragen met betrekking tot onderscheidende aspecten in een afwegingsbeslissing en een indicatiekaart die inzicht geeft in de toepassingsmogelijkheden van sleufloze technieken in het Nederlandse leidingnet. Dit afwegingskader is een startpunt voor het gestructureerd meenemen van de afweging tussen saneringstechnieken vroeg in het beslissingsproces.

Sleufloos renoveren kan bijvoorbeeld door een opgevouwen nieuwe leiding binnen de oude leiding te leggen en dan uit te vouwen, pilot Zwaagwesteinde.